Verevening pensioenrechten

Wanneer gesproken wordt over pensioen, is het belangrijk onderscheid te maken tussen verschillende soorten pensioen. In Nederland kennen we grofweg drie vormen:

• De AOW-uitkering van de overheid;
• Het pensioen dat via een werkgever wordt opgebouwd;
• Privévoorzieningen, zoals een lijfrente of banksparen.

Bij een scheiding gaat de wettelijke regeling voor pensioenverdeling uitsluitend over het ouderdomspensioen dat via een werkgever is opgebouwd. De AOW wordt niet verdeeld. Ook privévoorzieningen, zoals een lijfrente of banksparen, vallen niet onder de Wet verevening pensioenrechten bij scheiding. Deze vermogensbestanddelen kunnen wel onderdeel uitmaken van de vermogensverdeling.

De Wet verevening pensioenrechten bij scheiding (WVPS) regelt hoe het ouderdomspensioen bij een scheiding wordt verdeeld. Als uitgangspunt heeft iedere ex-partner recht op de helft van het ouderdomspensioen dat tijdens het huwelijk of geregistreerd partnerschap door de andere partner is opgebouwd. De uitbetaling van dit pensioen begint pas wanneer de partner die het pensioen heeft opgebouwd met pensioen gaat. Informeren partijen de pensioenuitvoerder binnen twee jaar na de scheiding, dan betaalt deze het pensioen later rechtstreeks uit aan beide ex-partners. Gebeurt dit niet, dan moet de ex-partner zijn of haar deel van het pensioen zelf verhalen op de andere partner. Afhankelijk van de hoogte van het pensioen kunnen de financiële gevolgen van pensioenverdeling aanzienlijk zijn.

De regels van de Wet verevening pensioenrechten bij scheiding (WVPS) staan los van de verdeling van bezittingen en schulden binnen het huwelijk. Dat betekent dat de verdeling van het pensioen niet automatisch wordt bepaald door de manier waarop partijen met elkaar zijn gehuwd. De regels van de WVPS gelden als uitgangspunt, maar partijen kunnen samen andere afspraken maken over de verdeling van het pensioen. Zo kunnen zij afspreken dat het pensioen in een andere verhouding dan 50/50 wordt verdeeld, dat de wettelijke regeling geheel wordt uitgesloten of dat een andere periode dan de huwelijkse periode als uitgangspunt wordt genomen. Deze afspraken moeten worden vastgelegd in het echtscheidingsconvenant.

Niet alle pensioenvoorzieningen vallen onder de WVPS. Zo worden prepensioenvoorzieningen in beginsel wel verdeeld, maar voorwaardelijke pensioenrechten en kleine pensioenen niet. Verdeelde pensioenen worden op dezelfde wijze geïndexeerd als niet-verevende pensioenen.

Als peildatum voor de pensioenverdeling geldt de datum waarop de echtscheiding is ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand. Pas daarna kunnen de gemaakte afspraken aan de pensioenuitvoerder worden doorgegeven. Informeren partijen de pensioenuitvoerder binnen twee jaar na de scheiding, dan ontstaat een rechtstreeks recht op uitbetaling van het verevende pensioen. Dit geldt ook wanneer partijen zijn afgeweken van de wettelijke regeling.